Epizody w ChAD – jak przewidzieć nieprzewidywalne?

chad-epizody-chorobowe-jak-przewidzieć
Photo by AmylaEirlys from Pxabay.

Depresja czy mania mają to do siebie, że przychodzą kiedy chcą. Czy da się to przewidzieć? Jak rozpoznać depresję, manię lub hipomanię? Charakterystyka epizodów, pierwsze objawy, a także schematy oraz typy i rodzaje ChAD – to wszystko we wpisie.

Czym jest epizod w ChAD?

Epizody w ChAD to w zależności od typu choroby depresja, mania, hipomania, bądź stany mieszane. Pomiędzy nimi zwykle występuje remisja, czyli okres w którym objawy choroby nie występują lub są mało nasilone. Czym jest ChAD? Depresja i mania/hipomania to dwa przeciwne bieguny – depresja to dół, a mania to góra. Epizod mieszany natomiast charakteryzuje się jednoczesnym występowaniem wybranych cech depresyjnych i maniakalnych jednocześnie, bądź naprzemiennie. Przeczytaj, by dowiedzieć się więcej : Choroba afektywna dwubiegunowa ChAD, czyli depresja i mania.

Typy i rodzaje – schematy w ChAD

Choroba afektywna dwubiegunowa zazwyczaj przebiega według określonego schematu i właśnie dlatego dzieli się ją na typy i rodzaje. Jednak należy pamiętać, że ChAD ceni sobie indywidualizm, więc u każdego może być nieco inaczej. Ponadto w każdym czasie mogą zaistnieć jakieś odstępstwa od schematu.

Typ I

Epizody : depresja i mania;
Remisja : prawie zawsze występuje;
Czas trwania jednego epizodu : kilka tygodni lub miesięcy.

Typ II

Epizody : depresja, hipomania, u niektórych również mieszany;
Remisja : prawie zawsze występuje;
Czas trwania epizodu : dla depresji kilka tygodni lub miesięcy, dla hipomanii kilka tygodni.

Rodzaj : Szybka zmiana faz

Występowanie : typ II;
Epizody : depresja, hipomania, u niektórych również mieszany;
Remisja : sprawa indywidualna;
Czas trwania jednego epizodu : kilka tygodni.

Rodzaj : Ultraszybka (bardzo szybka) zmiana faz

Występowanie : typ II;
Epizody : depresja, hipomania, u niektórych również mieszany;
Remisja : raczej nie występuje;
Czas trwania jednego epizodu : kilka/kilkanaście godzin.

Czy w ChAD da się epizody przewidzieć?

Choroba afektywna dwubiegunowa rzeczywiście jest przeciwieństwem stabilności, kontroli i bezpieczeństwa. Jednakże samoobserwacja i edukacja w zakresie własnych zachowań, i samopoczucia pozwala choć trochę okiełznać chorobę. Czy da się przewidzieć nadchodzący epizod depresyjny lub maniakalny? Zacznijmy od tego, co musisz zrobić, aby się tego dowiedzieć.

Jak poznać swój schemat? Notuj zmiany samopoczucia.

Najlepiej robić to codziennie, albo przynajmniej w momencie, gdy czujemy większą lub naglą zmianę. Prowadź dziennik nastrojów lub pamiętnik, polecam aplikacje Daylio oraz Diaro na smartfona – posiadam i korzystam 🙂 Zebrane dane pomogą Ci stworzyć historię epizodów, wraz z ich czasem trwania. Dzięki nim określisz, czy jesteś w stanie przewidzieć szacowaną datę kolejnego epizodu. Tak czy inaczej, na pewno dowiesz się, czy depresja/mania/remisja trwa u Ciebie, np. trzy tygodnie, czy trzy miesiące. To niezwykle dużo zmienia, prawda? Dobrze jest wiedzieć ile mniej więcej potrwa Twój kolejny epizod.

Czy istnieje coś takiego jak “pierwsze zwiastuny”, objawy epizodu?

Nie każdy może zaobserwować u siebie jakiekolwiek objawy zwiastujące depresję, manię, czy hipomanię. W chorobie dwubiegunowej bardzo często epizody chorobowe pojawiają się z dnia na dzień. To dziwne, prawda? Jednak bardzo charakterystyczne. Dzięki temu bardzo łatwo odróżnić depresję jednobiegunową od tej w przebiegu ChAD.

Być może jest tak, że im dłuższy epizod się szykuje, tym dłużej się zapowiada, ale nie mam pojęcia czy to słuszna hipoteza. Jednakże logiczne wydaje się być to, że depresja, która trwa tydzień, raczej nie będzie mieć zbyt efektownych zwiastunów. Tak więc u każdego może być inaczej i właśnie dlatego, tak niezwykle ważna jest samoobserwacja.

Najczęściej objawy depresji/manii atakują nas bardzo szybko i błyskawicznie przejmują naszą codzienność, dlatego trudno jest nam je wyłapać. Czasami jest tak, że to właśnie Twoi bliscy widzą je jako pierwsi. Warto poprosić osoby z Twojego otoczenia, aby obserwowały Twoje zachowania, reakcje oraz pytać o to, co do tej pory mogły zauważyć.

Na co zwracać szczególną uwagę podczas obserwacji?

Wiele zależy od tego, jakie objawy choroby są dla Ciebie charakterystyczne, ale trzeba od czegoś zacząć. Myślę, że każdy ChAD-owiec oraz jego bliscy powinni zwracać szczególną uwagę na :

  • ilość snu;
  • apetyt;
  • ewentualne wahania nastroju, tzn. szybkie i częste przeskakiwanie nastroju, od smutku do radości;
  • wrażliwość na bodźce i związane z nią reakcje, np. płacz, krzyk lub śmiech;
  • obrażanie się, wybaczanie lub mściwość,
  • łatwość podejmowania decyzji;
  • nerwowość, drażliwość;
  • impulsywność w różnych sferach życia;
  • poczucie humoru.

Pojawienie się u chorego cech, które w ostatnim czasie nie występowały lub ich raptowna zmiana, to powinno zapalić nam czerwoną lampkę. Przecież to ewidentne zmiany zachowania, czy samopoczucia, halo, coś jest nie tak. Nawet jeżeli wydaje Ci się, że to nic takiego, to należy być czujnym.

Co należy zrobić, gdy zaobserwuje się zmiany w zachowaniu i samopoczuciu?

Jeżeli epizody chorobowe zwykle przechodzisz dosyć ciężko, warto od razu powiadomić lekarza o swoich spostrzeżeniach. Podczas rozpoczynającej się depresji, czy manii, czasem trzeba jak najszybciej wprowadzić zmiany w leczeniu, by zapobiec pogłębieniu się epizodu. Czasami wejście w manię wymaga natychmiastowego podniesienia dawki leku przeciwpsychotycznego, ale to już będzie wiedział wyłącznie Twój lekarz prowadzący. Może wraz z nadchodzącą depresją potrzebujesz zawczasu zakupić lek uspakajający? W tym momencie warto zwiększyć częstotliwość wizyt, by specjalista regularnie kontrolował Twój stan i mógł szybko reagować na wszelkie zmiany. Widzisz pierwsze objawy? Nie ma co zwlekać tylko pędzić do lekarza.


Super że tu jesteś, daj znać czy wpis był wartościowy i pomocny dla Ciebie 🙂 Może podzielisz się ze mną własnymi doświadczeniami na temat epizodów ChAD?

Obserwuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Informacje zwrotne w linii
Pokaż wszystkie komentarze